Power: KETS, BT'nin hangi alanlarında faaliyet gösteriyor?

Savaşan: Toshiba'da, 1984'te çalışmaya başladığımda sektör, ofis otomasyonu olarak başlamıştı. Bilgisayar yeni gelişiyordu. Dünya'da ilk çıkan notebook'u getirmiştim. 1987'de KETS Ltd.'yi kurdum. Hedefimiz her zaman en yeni teknolojileri getirmekti. O zaman yeni bir teknoloji vardı. Bilgisayarla faks gönderme. Bunun netvvork ortamında uygulamasını da yaptık. Teknolojiyi hemen hemen aynı ay içinde Türkiye'ye getirdik. Misyonumuz da bu zaten. Şu anda 12 distribütörlüğümüz var. Ancak işimiz malı getirip dağıtmanın ötesinde işbirliğine dönüştü. Üç-dört firmayla ortak geliştirdiğimiz çözümlerin dünya çapında pazarlamasını yapıyoruz. Bu çözümler ana firmaların kataloglarında yer alıyor. İki ay önce Amerika'da yeni bir pazarlama şirketi kurduk. Hem ortak çözümleri birinci elden pazarlayacak, hem de oradaki teknolojileri anında buraya yansıtabilmek. 1,5 yıl önce de intranet şirketini kurmuştuk. Buradaki misyonumuz da yine aynı. Internet'te Telekom altyapısından dolayı erişim sorunları vardı. Bunu hızlandıracak, kapasiteyi artıracak ürünler getirdik. 56 Kilobayt dijital modem teknolojisini getirdik, internet üzerinden çok hızlı telefon bağlantısını sağlıyor. Bir başka şey ISDN idi. Bu da Türkiye'de artık var. Burada da yüksek performans sağlayan teknolojiler getirdik. Bir başka şey, kurumların Internet'e online bağlantıda, iki bakır tel üzerinden 7 km.'ye kadar bir alan içinde 7 Megabite kadar erişim sağlayan yeni bir teknoloji getirdik. Yatırım maliyeti çok düşük. Bunları getiren firmamız devlerin arasında önemli bir yer edindi. 1999'da internet ve netvvork alanında donanım yazılım hizmeti veren ikinci firma olmak hedefimiz. Merkez İstanbul'da. Ankara'da bir ofisimiz, ayrıca bayi kanalımız var.

Power: Ana firmalarla nasıl çalışıyorsunuz?

Savaşan: Ana firmalarla çözüm ortaklarıyız. Ana firmamız faks işiyle başlamıştı ama daha sonra imaj proses dediğimiz, görüntülerin bilgisayar ortamında saklanması konusu vardır. Bilgisayarda yazdığınız bilgiler vardır ama gerçek hayat kağıtlardan oluşur. Bizim misyonumuz, kağıt ortamındaki yapısal olmayan bilginin bilgisayar ortamına alınması ve işlenebilir ve erişilebilir olması. Güpür arşiv sistemlerimiz var. Basında çıkan bilgilerin elektronik olarak scan edilip ve kriterler girilerek arşivlenmesi. Milyonlarca sayfa söz konusu. Milliyet Gazetesi'nde yaptık. Çok fazla sayıda bilgiyi çok kısa sürede sorgulayıp, kısa sürede erişmek. Şimdi yeni bir teknoloji daha getirdik. Okuduğunuz haberi kelime kelime bilgisayar ortamına getiren bir teknoloji bu. Görüntüyü yazıya çeviriyor ve siz bu yazı üzerinde arama ve düzeltmeler yapabiliyorsunuz. Bilgi girişi ortadan kalkıyor. Hollanda da bir basın kuruluşu saat 10'a kadar bütün gazetelerini scan ediyor, bunlar metne dönüştürülüyor ve aranabilir hale getiriyor. Saat 11 civarında abonelere, ilgilendikleri konulardaki haberler anında iletiliyor. ISR dediğimiz bir teknoloji var, el yazısı okuyabiliyor. Kartlar için doldurulan formları düşünün. Biz Gima için 150 bin formu, bir hafta, 10 gün gibi bir sürede okuyup bilgisayar ortamına aldık.

Power: Sektörü nasıl değerlendiriyorsunuz?

Savaşan: Bu sektörde Amerika ayrı bir dünya. Erişmek hiç kimse için söz konusu değil. Türkiye'de bilgisayarlar evlere girdi. Yunanistan'ın 8-10 milyon nüfusu var, sektörü bizden büyük. Ama hızlı ilerliyoruz. Cep telefonunda da böyle olmuştu, internet motor görevi görüyor. 1999'da Internet'e 300-400 bin yeni abone gelecektir. Bu abonelerin hiç olmazsa önemli bir bölümü bilgisayar alacaklardır. Avrupa'ya kıyasladığımızda Çek Cumhuriyeti, Macaristan gibi ülkelerle aynı düzeydeyiz. Yalnız meşhur 2000 sorunu için yeterli önlem alınmadı. Çok ciddi bir sorun. Belli şeyler için geç kalındı. Şimdiye kadar hiç olmazsa envanterinin çıkarılması gerekirdi. Amerika'da şu anda 2000'e uyum için laboratuarlar var. Herkes cihazlarını sırtlayıp götürüyor ve uyumlu hale getiriyor. İçinde bilgisayar sistemleri olan arabalar, sağlık, ulaşım sektöründe çok ciddi bir sorun olacak.